OVER WATER – 15

 

| 31-10-2015 | 09:50 uur |


 

20 oktober
Vroeg in de middag een gesprek met de projectleider van de Overdiepse Polder ter voorbereiding van de bewonersbijeenkomst op 21 oktober. Het project nadert de oplevering en nu is het zaak om de resterende (pijn) punten inzichtelijk te maken en zo snel mogelijk af te ronden of goede afspraken te maken over afronding in de nabije toekomst. De werkzaamheden verlopen nu, door het weer (veel regen) en de grondsoort (klei), moeizaam.
Later die middag een gesprek ter voorbereiding van een AB stuk over de beëindiging van de deelname van het waterschap aan de gemeenschappelijke regeling Regionaal Archief West Brabant, wat het slotstuk is van een bundeling van onze archief activiteiten op Bouvigne met een forse besparing als gevolg. 

21 oktober
Vandaag om 7.45 uur vertrokken naar de bestuurlijke ontwikkeldag van de provincie in Eindhoven. Het thema was de bereikbaarheid van zuid Nederland. Het ging onder andere over de mogelijke toekomstige ontwikkelingen rond de Brabant corridor, de A2 en de A67. Mijn interesse bij dit soort bijeenkomsten is gelegen in de vraag: wat kunnen dit soort ontwikkelingen betekenen voor het watersysteem en bestaande of toekomstige ecologische verbindingszones? Liggen hier kansen of bedreigingen?
Van 17.00 tot 19.00 uur woonde ik de bijeenkomst bij voor AB leden over de waterschapsfinanciën.
Om 20.00 uur begon de bewonersbijeenkomst in de Overdiepse Polder, waar vele vragen om een antwoord vroegen. Om 23.00 uur was ik weer thuis. Een lange, maar leerzame dag.

22 oktober
scharloo waspikIn de morgen het bestuurlijk overleg met Waalwijk. Altijd een prettige bijeenkomst, zelfs als het gaat over moeilijke onderwerpen. Daarbij helpt dat ik wethouder van Groos al vanaf mijn statenperiode ken. Wat moeilijker onderwerpen waren hun havenplannen of de schade aan de havendijk haven van Waspik. Andere onderwerpen waren: klimaatadaptatie, wateroverlast en naar aanleiding van een concrete calamiteit: hoe om te gaan met (verontreinigd) bluswater.
Eind van de middag was er een extra regionaal ruimtelijk overleg van Hart van Brabant, mede om de nieuwe gedeputeerde van Merrienboer bij te praten over de regionale plannen.

23 oktober
Ik ben naar de PAL lezing in Den Haag geweest. Sprekers waren Kees Linse (voorzitter van de commissie MER) en Egbert Dijk van de provincie Overijssel. Beiden spraken over de leefomgevingskwaliteit en wat de nieuwe omgevingswet betekent voor de MER praktijk. Voor veel zaken is straks geen MER advies meer vereist en kan men zaken intern regelen. Het inschakelen van de commissie is dan niet meer vereist! Gepleit werd door de deskundigen voor het handhaven van het twee-ogen-principe zodat bijvoorbeeld een gemeente, als bevoegd gezag, straks niet haar eigen plannen keurt en van milieu adviezen voorziet. Van MER naar OER (omgevingseffect rapportage). Wat de toekomst met de omgevingsvisies gaat brengen zal de tijd leren. Hopelijk zijn de gemeenten en de provincies zo wijs ook de waterschappen te betrekken bij hun visies. Ook als ze mogen verwachten dat de ideeën van de waterschappen de gemeenten niet altijd uitkomen.

26 oktober
Over de dag verspreid drie PHO’s over de projecten in Goirle, de werkzaamheden rond de N260 ten oosten van Gilze en een discussie over een mogelijke scopeverandering bij de dijkverbetering Geertruidenberg/Amertak.

27 oktober
DB vergadering met als onderwerpen onder andere de voorbereiding op de algemene beschouwingen, inbesteding SNB, uitvoeringskredieten voor de gemalen Emilia en Westland, het Regionaal Archief West-Brabant en projectplan Keenehaven 2  

Louis van der Kallen

 


OVER WATER – 14

 

| 17-10-2015 | 12:15 uur |


 

13 oktober
Vandaag een drukke dag. Eerst de Dagelijks Bestuursvergadering (DB) met als onderwerpen onder andere: de begroting 2016, diverse belastingverordeningen, diverse mandateringen en een voorstel over de inhaalslag ‘Keur en oneigenlijk grondgebruik’.

Daarna een werkbijeenkomst van het DB en het directie team over (burger)participatie. Die begon met een inspirerend Youtube filmpje gemaakt in opdracht van het Hoogheemraadschap Stichtse Rijnlanden door Jan Willem Zeelenberg. Waarom doen we het? Wat verwachten we er van? Hoe willen we het voorgeven? Het is moeilijker dan menigeen denkt. Een begin van de antwoorden is voor mij gelegen in: het is onvermijdelijk, we hebben elkaar nodig, we hebben de zelfde belangen (veiligheid, schoon water), we versterken ermee de betrokkenheid en vergroten het draagvlak voor de invulling van onze taken. We moeten wel beseffen dat we dan ook oog moeten hebben voor de belangen van de deelnemers en niet alleen voor onze taken en wat dat kost.

Daarna een portefeuillehouderoverleg over hoe om te gaan met de meekoppelkansen en een regeling voor de kostenvergoedingen voor het eventueel verleggen van kabels en leidingen bij het dijkverbeteringproject Geertruidenberg/Amertak.

De werkdag werd afgesloten met een kennismakingsgesprek met Ellen Verhoef een nieuwe medewerkster die belast zal worden met het verder vormgeven van de samenwerking in de (afval)waterketen tussen ons waterschap, de gemeenten en de drinkwaterbedrijven. 

14 oktober
De avond begon met een coalitieoverleg. Omdat het de eerste keer was na de verkiezingen van maart dat de coalitie bijeenkwam, werd eerst een voorzitter aangewezen. Dat werd Joep Taks van 50 Plus. Daarna werden een aantal punten van de Algemeen Bestuursvergadering (AB) besproken die enige afstemming behoefde.

Later op de avond was het AB met o.a. agendapunten als: de kadernota 2016-2025, het waterbeheersplan 2016-2021, een aantal investeringsvoorstellen die energiebesparingen betreffen bij de SNB, en projectplannen o.a. voor de zomerkade langs het Hollands Diep,  voor het project Turfvaart-Bijloop Zuid en voor maatregelen tegen de wateroverlast Hoofseweg-Slotbossetorenpark Oosterhout. 

15 oktober
samen werkenVandaag de landelijke bestuurdersbijeenkomst “samenwerken aan water” in Utrecht met tal van interessante sprekers zoals ter inspiratie Toon Gerbrands (directeur PSV). Vanuit de VNG Ina Adema (burgemeester Veghel) en Riksta Zwart (Vewin). Mooi waren de discussies aan tafel. Aan mijn tafel zat o.a. een vertegenwoordiger van Rioned. Hij pleitte tot mijn verrassing voor de heffing van precariorechten door gemeenten. Zijn argument is: ‘nu is het onder de grond een puinhoop van steeds meer leidingen. Als er precariorechten over betaald moet worden, dan worden alle gebruikers gedwongen tot een goede registratie en bundeling. Hierdoor zouden de kosten bij verlegging en aanleg dalen en de risico’s bij werkzaamheden verminderen.’ Het was een leerzame bijeenkomst.

Louis van der Kallen

 


OVER WATER – 13

 

| 10-10-2015 | 21:15 uur |


 

6 oktober
In de morgen een portefeuillehouderoverleg over waterontwikkelingen in de gemeente Waalwijk, waaronder het havenuitbreidingsplan en wat dat kan betekenen voor de status van de dijken in dat gebied.

7 oktober
Een dag vol bestuurlijke overleggen. In de morgen was het eerste overleg met wethouder Bruijniks in het spiksplinter nieuwe gemeentehuis Het Klavier, in de collegekamer met een raam in de binnenmuur dat zicht geeft in de raadszaal. Een veelheid van onderwerpen kwam aan de orde waaronder de wateroverlast op 27/28 juli 2014. Deze wateroverlast gaat de gemeente zelf, met medewerking en meedenken van het waterschap, in de toekomst proberen te voorkomen. En zeker met oog voor de klimaatverandering die steeds vaker tot extreme buien leidt. Met de wetenschap dat het hoogte profiel van de gemeente Loon op Zand betekent dat het regenwater bij een zware bui, deels over straat, stroomt naar het laagste punt (Gasthuisstraat, Sweensstraat, alsmede de omgeving Roestenbergstraat/Bevrijdingsweg), start de gemeente een onderzoek naar overloop/bergingsgebieden buiten het bebouwd gebied ten westen van de kern Kaatsheuvel. Het waterschap werkt graag mee om de mogelijkheden hier van te onderzoeken. 
Daarna een lunchbijeenkomst in het stadskantoor van Tilburg met wethouders van Tilburg en Goirle en de directie van Brabant Water over een voorstel tot een betere bescherming/verduurzaming van de drinkwaterwinning Gilzerbaan. 

Later op de middag een bestuurlijk overleg met de gemeente Geertruidenberg met wethouder van Oort. Een agendapunt was: de inhaalslag handhaving keur onder andere het oneigenlijke grondgebruik. Hierbij zal worden bekeken of de gemeentelijke en waterschapsaanpak gecombineerd kan worden en wat in dit traject van elkaar geleerd kan worden. Ook kwam de voorgenomen dijkverbetering Amertak/Geertruidenberg aan de orde. Alsmede de blauwalg situatie in De Veste.  

8 oktober
Vandaag naar de dijkbezwijkproef Leendert de Boerspolder geweest in Roelofarendsveen. Een prachtige proef die de waterschappen veel gaat leren omtrent het gedrag van veendijken bij langdurige belasting en van het monitoren van dijken in het algemeen bij belasting. Tijdens de vaartocht naar de dijkproef waren er een aantal lezingen. Met als onderwerpen: stresstesten en de waarde voor keringbeheerders door Wouter ter Horst, de sterkte van veen in dijken op veen door Henk van Hemert, herinrichting Leendert de Boerspolder door Ben Blauw en veldproeven ter aanscherping van de kennis over waterkeringen – de mogelijkheden van destructief én niet-destructief onderzoek door André Koelewijn. Kortom een genieten van een vaartocht en kennis vergaren en dat alles grotendeels op een dek onder een bescheiden zonnetje (zie onderstaande foto’s).  

In de avond de fractievergadering Van Ons Water/Waterbreed ter voorbereiding van de vergadering van het Algemeen Bestuur van komende week.
 
9/11 oktober
Lezen van de stukken van de DB vergadering op 13 oktober.   

Louis van der Kallen

vaartocht04 vaartocht03 vaartocht02 vaartocht01

 


(NATTE/ZOUTE) DROOM OF NACHTMERRIE – 33: DE STAND VAN ZAKEN

 

| 07-10-2015 | 23.15 uur |


 

(NATTE/ZOUTE) DROOM OF NACHTMERRIE – 33: DE STAND VAN ZAKEN

 

quaggaHet Volkerak/Zoommeer haalt met regelmaat de media en blijft in de aandacht. Zo nu en dan zal via een bericht op deze website de stand van zaken in onze strijd tegen de verzilting belicht worden.
 
Op 22 september stond er in het AD een berichtje met de kop: “minder blauwalg door exotische mossel”. In het artikeltje wordt gesteld ‘dat de waterkwaliteit in het Volkerak-Zoommeer is verbeterd om dat de quaggamossel zorgt voor helderder water doordat hij graag plankton, bacteriën en afvaldeeltjes eet’.
 
Ook is op 25 september in de Steenbergse Courant een artikel verschenen met de kop: “Stads- en Dorpsraden willen weten hoe politiek erover denkt ‘Verzilting van Volkerak en Zoommeer heeft louter nadelige gevolgen voor Steenbergen’”. Hopelijk is het artikel voor de Steenbergse politiek reden de zaak nog eens goed te bespreken en te kijken wat zij kunnen doen om de landelijke politiek de zaak te laten heroverwegen.
 
Op 22 september heeft de Tweede Kamer een motie aangenomen die hen zelf op enig moment aan het denken moet zetten en er toe kan leiden het voornemen het Volkerak/Zoommeer te verzilten opnieuw te agenderen. De Tweede Kamer heeft besloten dat de kwaliteit van drinkwaterbronnen niet door verzilting achteruit mag gaan. De motie moet er voor zorgen dat verzilting van innamepunten voor drinkwaterproductie niet boven de norm mag komen. Het Tweede Kamerlid Geurts (CDA) wilde duidelijkheid voor de drinkwaterbedrijven met betrekking tot verzilting. De drinkwatervoorziening is in de deltabeslissing Zoetwater benoemd als cruciale functie die beschermd moet worden. De klimaatverandering en ingrepen in het watersysteem hebben effecten op de verzilting van de innamepunten voor de drinkwatervoorziening. Drinkwaterbedrijven moeten voor de juiste investeringsbeslissingen duidelijkheid hebben over de zoutconcentratie bij de innamepunten op de lange termijn. De aangenomen motie vraagt het kabinet dan ook om de voorspelde verzilting boven de wettelijke norm van 150 mg per liter bij innamepunten voor de drinkwatervoorziening aan de Lek, de Noord, de Nieuwe Maas, het Amsterdam-Rijnkanaal en het Lekkanaal te voorkomen. De motie van de Tweede Kamerleden Jacobi (PvdA) en Hachchi (D66) om richting te geven aan het Deltaplan Zoetwater en Waterkwaliteit is aangehouden.
Hoewel de motie niet direct betrekking heeft op het Volkerak/Zoommeer laat het in algemene zin wel zien dat de aandacht voor de verziltingsproblematiek toeneemt.

Voor Ons Water en de BSD is het helder: de onnodige verspilling van geld en de vernietiging van de mooie natuur kan nog voorkomen worden. Stop de verzilting. Teken de petitie via http://www.petities24.com  

Chris Ooms

 


OVER WATER – 12: DE VEILIGHEID VAN NEDERLAND IN KAART

 

| 03-10-2015 | 23:50 uur |


 

24 september
In de morgen twee portefeuillehouders overleggen. De eerste over de toekomst van het Biesbosch netwerk. De tweede over het havenuitbreidingsplan van Waalwijk en wat dat kan betekenen voor de status van de dijken in dat gebied.

In de avond een bijeenkomst met belanghebbenden (ondernemers/overheden/grondeigenaren) over de mogelijke koppelkansen bij het dijkverbeteringsproject Geertruidenberg/Amertak. Dit om te peilen of belanghebbenden mogelijkheden zien om gecombineerd met de dijkverbeteringen te komen tot economische/toeristische initiatieven of in de combinaties van functies in dat gebied. Leermoment was dat als je ondernemers uitnodigt omdat je voor bewoners in een latere fase, als de plannen meer concreter zijn, weer een informatieavond organiseert, je erop moet rekenen dat er toch bewoners komen. Die dan met enige argwaan de zaak bekijken.

25 september
In de middag de Pal lezing. Dit keer over de implicaties van de Omgevingswet. De presentaties waren van Arjen Nijenhuis, plv. directeur Eenvoudig Beter en van Flip ten Cate van de Federatie Ruimtelijke Kwaliteit. Hoofdmoot van het verhaal was: minder regels, op weg naar meer vertrouwen. Het klonk ineens wat naïef zo midden in de VW crisis. Of anders gezegd: meer gezond verstand dan rechtszekerheid. Of zoals Flip ten Cate het verwoordde: van toelatingsplanologie naar uitnodigingsplanologie. De (ontwerp)wet kent een aantal voor waterschappen interessante artikelen die naar mijn gevoel de rol van waterbeheerders bij planologische ontwikkelingen moeten borgen.

26/27 september
Voorbereiding DB vergadering. Een overvolle agenda kan wel 8 tot 12 uur leeswerk opleveren. Feitelijk verdeel ik het leeswerk over bijna een hele week, omdat ik het lezen van grote stukken op een Ipad niet echt aangenaam vind. Dan is het lezen van een mooi boekwerk als de eindrapportage “De veiligheid van Nederland in kaart” een stuk aangenamer. De rapportage geeft per dijkkring aan hoe veilig de bewoners er zijn en wat de zwakke plekken zijn die de komende decennia verbetering behoeven. Wat ik er ook uit oppikte was dat de nationale overheid in Nederland vroeger heel wat makkelijker was in het aanpassen van grenzen van gemeenten en provincies als dat logisch was. Toen rond 1900 de Bergse Maas werd gegraven, kwam het dorp Bern aan de Gelderse kant te liggen. Het Brabantse dorp met zijn omliggende poldertjes werd prompt Gelders en ging de dijkkring Nederhemert heten. Het zelfde overkwam het dorp Alem in de jaren dertig van de vorige eeuw. Maar ons mooie Brabant was niet altijd het slachtoffer. Bij de normalisering van de Maas kwam een klein gebied, wat tot de Gelderse gemeente Balgoij behoorde, aan de Brabantse kant te liggen en kreeg de betreffende dijkkring de mooie naam Keent. Maar daarna is dat streven naar bestuurlijke effectiviteit verdwenen. Zo hebben de delta werken aan de westkant van Noord-Brabant nog niet geleid tot de logische aanpassing. Wat mij nog steeds verbaast is bijvoorbeeld de bestuurlijke drukte rond het natuurgebied Markiezaten/Molenplaat. Twee provincies (Noord Brabant en Zeeland), twee waterschappen (Scheldestromen en Brabantse Delta) en drie gemeenten (Tholen, Bergen op Zoom en Reimerswaal) dragen verantwoordelijkheid voor dit natuurgebied, waar niemand woont.

28 september
In de middag een soort brainstormsessie over de toekomst van het Biesbosch streeknetwerk. Dat werd gehouden in de Melk-drive te Genderen. 

29 september
’s-Ochtends een DB vergadering met onder andere een presentatie over medicijnresten, resistente bacteriën en drugsresten in onze RWZI’s (rioolwaterzuiveringsinstallaties) met voor mij een nieuw aandachtspunt. Door de combinatie van omstandigheden (warm water dat rijk is aan zuurstof en voedingsstoffen), medicijnresten en bacteriën zouden RWZI’s wel eens een belangrijke plaats kunnen zijn waar resistente bacteriën zich kunnen ontwikkelen. Dit dient zeker nader onderzocht te worden en vergt wat mij betreft bestuurlijke, wetenschappelijke en maatschappelijke aandacht. Want de oversterfte door resistente bacteriën is medisch een punt wat aandacht en aanpak vergt. Wat mij verbijsterde is dat bureaucratische/wettelijke problemen in de weg staan van onderzoek naar ‘verboden’ stoffen in rioolwater. Onderzoek naar ‘verboden’ stoffen zoals drugsresten is heel strikt gereglementeerd. En daardoor buitengewoon duur.  

In de avond een vergadering met de werkgroep cultuur van het Algemeen Bestuur van het waterschap. Langzaam maar zeker ontwikkelen we voorstellen tot systeem/procedure wijzigingen voor het bestuur. De afronding komt dichterbij. 

30 september 
Overdag de gehele dag doorgebracht op een plek waar ik, als Feyenoorder, normaal gesproken niet zou komen. Het PSV stadion! Wat mij wandelend door het bouwwerk nog het meeste opviel was, ondanks dat het veld baadde in het zonlicht, dat het veld toch verlicht werd door een rijdende installatie. Het zal vast een doel dienen, maar nat gras groeit ook uitstekend als natuurlijk zonlicht, op dat moment ruim voor handen, haar werk kan doen. Extra licht voegt op zo’n moment daar heel weinig aan toe. Het feit dat de provincie, die een milieuvriendelijk imago zegt na te streven, een ruimte had gehuurd was klaarblijkelijk voor de eigenaar (de gemeente Eindhoven) noch voor de belangrijkste huurder (PSV) aanleiding even dit schijnbaar overbodige energiegebruik te beperken, nu de zon gratis het gras deed groeien.

De bijeenkomst betrof een Bestuurlijke Ontwikkeldag over de bereikbaarheid van Zuid-Nederland in het bijzonder de ‘wenselijke’ ontwikkelingen van de Brabantcorridor (A58 vanaf de A16 bij Breda en A67 tot Venlo) en de A2. Mijn belangstelling richtte zich met name op het A58 stuk tot Tilburg dat ligt immers in het werkgebied van het waterschap Brabantse Delta en dan gericht op wat de ontwikkelingen kunnen betekenen voor het waterbeheer. Niet iedereen beseft dat de Brabantcorridor loopt van west naar oost en de beeksystemen in onze provincie afstromen van zuid naar noord. Dus iedere ingreep in de A58 kan effect hebben op deze beken. Feitelijk hadden alle inleiders, inclusief die van de BMF, geen enkel oog voor waterbelangen. Slechts één inleider memoreerde regenwater als middel om fijnstof af te voeren!!! Hoewel bijna alle inleiders en deelnemers aan de discussie in hun verhalen ‘leefbaarheid’ als term lieten vallen bleek bij de enkele nadere toelichting het steeds over beperking van overlast te gaan en niet over zoiets als het milieu of een natuurlijke leefomgeving. De aanwezig gemeentelijke bestuurders werden snel uit de ‘leefbaarheidsdroom’ gewekt.

VVD gedeputeerde Christophe van der Maat was helder: ‘bij de beperking van de (geluid) overlast hoefden de wethouders niet op de provincie te rekenen, hij zou geen geld steken in geluidschermen of verdiepte ligging’. Beperken van de overlast vond hij de taak van de gemeenten. Gedeputeerde Erik van Merrienboer van de PvdA sprak zijn collega niet tegen. Wat mij ook opviel was dat, in tegenstelling tot dit soort discussies in Zuid-Holland en Utrecht die ik de afgelopen jaren wel eens bijwoonde, hier de term landschapskwaliteit niet één keer viel. Jammer! Nu ben ik bang dat het mooie van Brabant niet die bescherming en aandacht krijgt die het verdient. Of mijn bijdrage aan de discussie enig positief gevolg zal krijgen, is wat ik voor de toekomst zal blijven volgen.

1 oktober
IMG_0114In de morgen het Bestuurlijk Overleg werkeenheid Hart van Brabant met aansluitend een excursie naar de installatie Moerenburg van waterschap de Dommel. Dit keer was het een breed overleg met nu niet alleen de bestuurders van de betrokken gemeenten maar ook met het management en de ambtenaren, betrokken bij het beheer van de waterketen (riolen, gemalen en zuivering). De uitkomst was: we kunnen en moeten meer samenwerken zodat de toename van de kosten door de steeds hogere eisen beperkt worden. De excursie naar Moerenburg was een leuke ervaring. De lokatie is bij het waterschap nog steeds in gebruik, maar herbergt ook een industrieel monument. Het was de eerste Nederlands rioolwaterzuivering die in de jaren twintig en dertig van de vorige eeuw gebouwd werd. Voor mij een bezoek zeker waard.

2 oktober
Bestuurlijk Overleg met de gemeente Oosterhout. De wethouders Marian Janse-Witte en Marcel Willemsen kwamen dit keer op bezoek op Bouvigne. Bij een dergelijk BO passeren op de agenda zaken als: de gemeentelijk en waterschapsontwikkelingen die relevant zijn voor de werkzaamheden in de gemeente Oosterhout, zoals de samenwerking in de waterketen, klimaatadaptatie, EVZ’s, en het dijkverbeteringproject Geertruidenberg/Amertak. 

Louis van der Kallen

 


OVER WATER 11

 

| 26-09-2015 | 16:15 uur |


 

14 september
In de middag een PHO (portefeuillehouderoverleg) ter voor bereiding van het bestuurlijk overleg met de gemeente Oosterhout.

15 september
noordschansDe morgen was geheel gevuld met de vergadering van het DB (dagelijks bestuur) waarin de voorbereiding van de diverse vergaderingen op Unie niveau een belangrijk onderdeel waren. Maar ook onderwerpen als: het projectplan Keenehaven 2 (een ecologische verbindingszone, EVZ), de legger oppervlaktewaterlichamen in de gemeente Halderberge, diverse uitvoeringskredieten en het projectplan zomerkade langs het Hollands Diep tussen Willemstad en Noordschans.
In de avond een vergadering met de werkgroep cultuur van het Algemeen Bestuur van het waterschap. Langzaam maar zeker ontwikkelen we voorstellen tot systeem/procedurewijzigingen voor het bestuur.

16 september
In de avond de vergadering van het AB (algemeen bestuur) met helaas geen onderwerpen uit mijn portefeuille op de agenda.

17 september
De hele middag Hart van Brabant overleg met onder andere het ROV (regionaal overleg Hart van Brabant Ruimtelijke ordening en Volkshuisvesting & Economische Zaken, Recreatie en Toerisme). Mijn inbreng in dit soort overleg is vooral de rol om water in de ruimtelijke ordening bij de aanwezige wethouders in beeld te brengen en te kijken hoe gemeentelijke taken te combineren zijn met die van het waterschap.

18 september
Weer eens naar Amersfoort naar de Commissie Waterkeringen van de Unie van Waterschappen met onderwerpen als o.a.: de toetsing primaire waterkeringen (dijken), het positionpaper MIRT (het Meerjarenprogramma Infrastructuur Ruimte en Transport), de nieuwe normeringen waterveiligheid en de prioriteringslijst  programma 2017-2022. Dat laatste is voor ieder waterschap belangrijk omdat iedereen zijn dijkverbeteringsprogramma voor de jaren tot 2050 zo hoog mogelijk op de lijst wil hebben. Des te eerder zijn er de centen voor dat programma en des te eerder is de veiligheid in hun werkgebied zo optimaal mogelijk. Voor ons waterschap gaat het om de dijkverbeteringsprojecten: Geertruidenberg/Amertak, de Noordschans en een damwand Buitenpand Wilhelminakanaal (nabij Oosterhout).

21 september
Twee PHO’s ter voorbereiding van de bestuurlijke overleggen met de gemeenten Loon op Zand en Geertruidenberg. Met op de agenda wat er op watergebied allemaal speelt bij deze gemeenten.

23 september
In de morgen ben ik naar de nationale groendag bijeenkomst geweest. Ik kan er lopend naar toe. Het was in de Maagd en Bergen op Zoom. Een interessante spreker: Shyam Khandekar, afkomstig uit India maar al 40 jaar werkend en wonend en Nederland. De architect Khandekar liet met tal van voorbeelden zien hoe stedenbouw op tal van plaatsen in de wereld vorm wordt gegeven met als belangrijke elementen de combinatie met groen, water en landschapsarchitectuur. Voor de gelegenheid was ik in het groen gegaan. Maar groen bleek zeker geen mode kleur! Wat mij opviel was de totale afwezigheid van waterschappers.  De voornaamste spreker noemde als voorbeelden, waar Nederland nog ambities lijkt te hebben als het gaat over kwaliteit, programma’s zoals Ruimte voor de Rivier (hij noemde de Overdiepse Polder en de ontwikkelingen in de rivier bij Nijmegen) en het nieuwe Hoogwater Beschermingsprogramma. Ook opvallend was dat op de uitgebreide lijst van sponsors de Unie van Waterschappen  ontbrak. Het was puur een gemeentelijk feestje, omlijst met vele ingenieurs/architectenbureaus en adviesorganisaties. Ik was duidelijk een vreemde eend in de bijt! Ik was toch blij er geweest te zijn. Zo leer je toch iedere dag weer.
In de middag de stuurgroep vergadering Overdiepse Polder. Bij afwezigheid van de gedeputeerde mocht ik de symbolische voorzittershamer hanteren. Het was leuk te zien dat in mijn afwezigheid er weinig veranderd was. De veelal afrondende besluiten werden in een goede sfeer afgehandeld. In de eerste helft van volgend jaar komen we in deze samenstelling nog éénmaal bij elkaar om het hele proces van dit prachtige project te evalueren en te kijken wat we bij de komende projecten anders en beter kunnen doen.  

Louis van der Kallen

 


OVER WATER – 10

 

| 17-09-2015 | 11:30 uur |


 

1 september

Het laatste portefeuillehouderoverleg over de oplevering op 9 september van de Overdiepse Polder en over de open dag op 12 september. De minister kan rekenen op een mooie ontvangst en de burgers kunnen op 12 september genieten van veel leuke en mooie activiteiten. 

2 september
Op de agenda voor de thema AB stond de kadernota 2016-2025. Er was een goede discussie en voor het eerst werden echte keuzen aan het AB voorgelegd. Het was vooral voor de nieuwe AB leden lastig om de merkwaardigheden van de kostentoedeling te begrijpen en wat dit voor beperkingen oplevert voor wie betaalt waarvoor en hoeveel? Welke categorie (ingezetenen, bedrijfgebouwd, ongebouwd, natuurterreinen) is de kostendrager van het systeembeheer (watergangen/dijken) of voor de waterkwaliteit (zuivering van afvalwater)?

Het viel mij op dat de zorgen over de schuldontwikkeling door vooral de grote investeringen in dijkverbeteringen door velen gedeeld werd. Er kwamen zelfs suggesties om na 2021, wanneer de tariefstijgingen af lijken te nemen, te kijken of de tariefstijgingen dan door kunnen gaan ten bate van de aflossing van schulden. Er was zeker een basis om eventuele meevallers niet te gebruiken voor tariefegalisatie, wat tot nu toe gebruikelijk is, maar te gebruiken voor het verminderen van de stijgende schulden.

4 september
snbDe jaarlijkse excursie van het AB. Dit keer werd de slibverbranding Moerdijk (SNB) bezocht. We kregen een uitvoerige presentatie over het bedrijf, waar het waterschap mede-eigenaar van is en een rondleiding door het bedrijf. Daarna werd in Drimmelen de lunch genoten en nader met elkaar kennisgemaakt. Na de terugreis naar Bouvigne hadden we een werkgroep cultuuroverleg. Dit keer met een vertegenwoordiging van het directieteam met als doel te komen tot voorstellen waardoor het AB meer betrokken wordt bij de beleidsvoorbereiding.

7 september
Een portefeuillehouderoverleg over de verbreding van de A58 en de mogelijke gevolgen voor het waterbeheer in ons werkgebied.
In de middag een brainstormsessie over vismigratie in het deltagebied, georganiseerd door de Adviesgroep Borm & Huijgens, met deelname van: Martin Kroes (vismigratiedeskundige), Sjoerd Beljaars (redacteur vistijdschrift Beet), Ger de Jonge (voorzitter algemene waterschapspartij), Cor Huijgens, Wil Borm en Clemens de Witte (alle drie van de adviesgroep) en Martin Boelaars. De discussie ging over de mogelijke alternatieven voor de vismigratie vanuit zee de rivieren op.

9 september
De formele oplevering van het Ruimte voor de Rivier project Overdiepse Polder. In de morgen door de minister met veel officiële vertegenwoordigers, in de middag feestelijke oplevering met vooral de bewoners en de werkers aan het project. Een aantal mensen kregen uit handen van Hein van Stokkom (de secretaris/directeur van het waterschap Brabantse Delta) twee boeken over de realisering van het project uitgereikt. Ook ik behoorde, als bestuurlijke portefeuillehouder van het project, tot de gelukkigen. Vanaf het begin van de realisatie was ik er bij betrokken en heb in de afgelopen vijf jaar vele bezoekers mogen rondleiden en menig presentatie voor tal van nationale en internationale groepen mogen geven. Ze kwamen werkelijk overal vandaan.
In de avond een vergadering met de werkgroep cultuur van het Algemeen Bestuur van het waterschap. Langzaam maar zeker ontwikkelen we voorstellen tot systeem/procedure wijzigingen voor het bestuur.

10 september
In de vroege ochtend een overleg met Rob Sjoukes over de (bestuurlijke) belemmeringen om te komen tot innovatie bij het waterschap.Daarna een bestuurlijk overleg met belanghebbende overheden, betrokken bij de dijkversterking Geertruidenberg en Amertak. In de avond een fractieoverleg van Ons Water/ West-Brabant Waterbreed.

11 september
Een aantal presentaties gevolgd in het waterschapshuis te Amersfoort over de afgelopen waterschapsverkiezingen. Leerzaam en met veel tips voor de volgende verkiezing in 2019, waaronder een presentatie door Aart Paardekooper van How About You. Zijn presentatie ging over de effectiviteit van het benaderen van doelgroepen. Kort en goed kwam zijn betoog er op neer: benader alleen de groepen die vermoedelijk gaan stemmen. Wijken met lage opkomstcijfers zou je dan moeten mijden en je energie moeten richten op die wijken met (relatief) hoge opkomstcijfers. Hij zal best gelijk hebben, maar ik vind toch dat het in een democratie ook moet gaan om het stimuleren van de opkomst en je dus wel ook energie moet stoppen in de wijken met lagere opkomst cijfers.   

12 september
De open dag in de Overdiepse Polder. Ik ben een uurtje geweest om toch vooral de medewerkers van ons waterschap te laten zien dat ik hun inzet waardeer. Er waren leuke/leerzame activiteiten georganiseerd waarbij ook de deelnemende bedrijven zich van hun beste en innoverende kant lieten zijn. Prachtig als overheden en burgers laten zien wat er met belastinggeld allemaal ten behoeve van de bescherming tegen overstromingen in ons land tot stand komt.

Louis van der Kallen

 


OVER WATER – 9: HET GROENE HART

 

| 05-09-2015 | 10:30 uur |


 

De tweede helft van juli en een groot deel van augustus is bij het waterschap het zomerreces. Bestuurlijk is dat een rustige tijd. Buiten een enkele bijeenkomst over de Overdiepse Polder is er bestuurlijk dan weinig te doen. Voor mij de tijd om vooral met stukken lezen de achterstand in te halen. 

25 augustus
De eerste DB vergadering na het reces. Deze stond in het tekenen van de kadernota (de voorbereiding van de begroting voor 2016 en het vormgeven van de in het bestuursakkoord geformuleerde doelstellingen). Hierbij is het belangrijk de tariefstijgingen te beperken en tegelijkertijd te komen tot een meer duurzaam financiële toekomst (beperken schuldenlast). Door de grote noodzakelijke en wettelijke investeringen om zowel de KRW als de dijkverbeteringen te realiseren is de druk op de tarieven en de toename van de schulden een continue punt van zorg en aandacht. Na het DB, een overleg over de projecten in de gemeente Oosterhout en een overleg over de aanpak van de dijkverbeteringen en alternatieven rond Geertruidenberg en de Amertak.

27 augustus
De gehele dag een masterclass over de nieuwe normering van de waterveiligheid te Utrecht bijgewoond georganiseerd door de STOWA en Rijkswaterstaat. Met lezingen van: Matthijs Kok van het HKV Lijn in Water (advies/onderzoek bureau), Annemiek Roeling- Fauvel van het Ministerie van Infrastructuur en Milieu, Leontien Barends van het Hoogheemraadschap van Schieland en de Krimpenerwaard  en van Erik Kraaij van het hoogwaterbeschermingsprogramma. Na een lange dag van lezingen en discussies toog ik naar huis met een heus bewijs dat ik aan de masterclass had deelgenomen. Ondertekend door de directeur van de STOWA en door de directeur Veiligheid en watergebruik RWS-Water, Verkeer en Leefomgeving. Ik ben deze dag weer een stuk wijzer geworden als het gaat over de nieuwe veiligheidsnormen en als het gaat over de bescherming tegen hoog water. Ik kan de masterclass aan de collega’s zeker aanbevelen.

Wierickerschans-na-verbouwing

Wierickerschans

28 augustus
Het PAL symposium bijgewoond, georganiseerd door de Zuid-Hollandse Provinciale Adviescommissie voor de Leefomgevingskwaliteit. Dit keer stond het Groene Hart centraal. Het werd gehouden in het Fort Wierickerschans nabij Bodegraven. Het fort en de omgeving zijn al een bezoek waard. Er waren een viertal sprekers. Paul Langeweg (vereniging Deltametropool), Nico Pieterse (Planbureau voor de Leefomgeving), Chris Kalden (Stichting Groene Hart en Jan Zeeman van Zeeman textiel en Landal Greenparks Reeuwijkse Plassen.

Als waterschapsbestuurder en als gemeenteraadslid bezoek ik vaak dit soort symposia om te leren van de goede voorbeelden en denkwerelden van anderen. Ook van wat er gebeurt met en in het Groene Hart kan leerzaam zijn voor mijn functioneren als waterschapsbestuurder. Het meest leerzaam vond ik de lezing van Nico Pieterse, die inging op de bodemdaling in het Groene Hart, voor een belangrijk deel veroorzaakt door het waterbeheer (het eeuwenlang zorgen voor voldoende droge voeten). Pakweg de afgelopen duizend jaar is de bodem in delen van het Groene Hart met circa 5 meter gedaald. Voor de komende 35 jaar is de verwachting tot 90 centimeter (0,25 tot 3 centimeter per jaar). Dat leidde de afgelopen jaren tot stevige wateroverlast. Bijvoorbeeld in het dorp Kockengen waar de bodemdaling 3 á 4 centimeter per jaar is. Op termijn een haast onmogelijke opgave voor de waterschappen.

Zijn lezing was voornamelijk gebaseerd op het rapport “Het Groene Hart in Beeld” van het Planbureau voor de Leefomgeving waar Nico Pieterse een medeauteur van is. Wat op mij de meeste indruk maakte was de stijging van de kosten voor het beheer van het gebied veroorzaakt door de bodemdaling. De kosten voor: het verpompen, de stuwen, de nutsvoorzieningen, de keringen, de wegen, de huizen en rioleringen stijgen fors. Maar ook en vooral de kosten van de uitstoot van CO2, als deze in geld uitgedrukt zouden worden, zijn fors (tot € 28.000 per hectare tot het jaar 2100). Wat mij opviel in het debat over de toekomst van het gebied was dat niemand inging op de stijgende kosten. In mijn ogen maken die stijgende kosten het haast onmogelijk maken om als melkveebedrijf daar te blijven functioneren op een wijze die nu het landschap zo aantrekkelijk maakt. Kernopgave voor het gebied zal moeten worden het stoppen van de bodemdaling. Als dat niet gebeurt, is al het gepraat over de toekomst in termen van behoud van wat er is voor de (politieke) bühne. Dan zal blijken: na mij de zondvloed.

Soms is het ook lachen op z’n bijeenkomst. De ondernemer Jan Zeeman liet in een lezing, doorspekt met humor, zien wat zijn gedachten waren voor het gebied en het ondernemerschap in het algemeen. Als goede bijbelvaste protestant gaf hij het voorbeeld: Hij ‘kleedde de naakte, zij het tegen een kleine vergoeding’. Ook in het Groene Hart viel voor de ondernemer ook in de toekomst geld te verdienen! 

30 augustus
Vandaag naar de open dag geweest van het waterschap en naar de filmpremière van “Het water en de stad” een film van Marijke van der Putten. De film vertelde uitermate vriendelijk de geschiedenis van Breda en het water (de Mark). Het had van mij wel wat kritischer gemogen. De Heren van Breda en hun rechtsopvolgers, de vroede vaderen, waren tot voor kort niet zo betrokken bij de Mark en de kwaliteiten van haar wateren. Noch waren ze van het meebetalen aan het bevaarbaar houden van de Mark of het verdedigen tegen het water dat soms vanuit zee de stad bedreigde. Maar de film is zeker het bekijken waard.

Bij het verlaten van het terrein werd ik vriendelijk uitgezwaaid door een jongedame, met een glimlach van oor tot oor, die me vroeg of ik wel wist dat er nog een open dag aan zat te komen. Ik antwoordde dat ik als portefeuillehouder van de Overdiepse Polder zeker wist dat er op 12 september daar een open dag was. Ze kleurde een beetje rood en de man van de beveiliging moest er ook om lachen. Ingehuurd of niet ze zette zich met enthousiasme in voor haar taak. 

Louis van der Kallen

 


(NATTE/ZOUTE) DROOM OF NACHTMERRIE – 32: LESSEN UIT HET VERLEDEN

 

| 15-08-2015 | 14:30 uur |


 

(NATTE/ZOUTE) DROOM OF NACHTMERRIE – 32: LESSEN UIT HET VERLEDEN

 

malariamug

Affiche van de Commissie voor de Bestrijding van de Malaria in Noord-Holland, circa 1925

In het Nationaal Waterplan 2009-2015 was het bestrijden van verzilting nog één van de belangrijkste wateropgaven. De argumenten van toen zijn nog steeds geldig!  Ook de aanleg van de Afsluitdijk was niet alleen om op termijn nieuw land aan te winnen en de omliggende gebieden beter te beschermen tegen de dreiging van stormvloeden, maar ook voor de kansen die verzoeting van de Zuiderzee zou kunnen geven voor de landbouw en de bestrijding van de Hollandse malariamug die alleen in brak water kon overleven en zich voortplanten.

Bijna geheel Noord-Holland boven het Noordzee Kanaal was verzilt en kende jaarlijks duizenden malariapatiënten. In 1946 waren er nog circa 9000 malariapatiënten, voornamelijk veroorzaakt door de Hollandse malariamug. Zie het artikel in de Elsevier van die tijd “In 1946 rond 9000 patiënten.” De jaren 1880, 1902 en 1922 waren topjaren. De Hollandse malariamug is vrijwel uitgestorven en de parasiet, die de malaria-epidemieën toen veroorzaakten, is al jaren niet meer aangetroffen. Maar als de mug weer meer brak water ter beschikking krijgt, kan ook de parasiet weer een bedreiging vormen. Toen schreef de Elsevier: “Men verlieze echter niet uit het oog, dat de ontzilting van Noord-Holland de beste manier van malariabestrijding is. Wij zien met spanning uit naar de dag, waarop het water in Noord-Holland verzoet zal zijn. De strijd tegen het zoute water zal moeilijk zijn en blijvend, ook door de zoute kwellen in Noord-Holland. Maar wij hopen toch, dat de blijvende verzoeting binnen 10 jaar bereikt zal zijn. Er staan enorme belangen mee op het spel, voor de welvaart en voor de volksgezondheid.” 

Welke lessen trekken we uit de geschiedenis van onze strijd tegen verzilting? Of worden die lessen veronachtzaamd?

Chris Ooms

 


OVER WATER – 7

 

| 23-07-2015 | 10:00 uur |


 

 

10 juli
Een BBQ voor de fractie en steunfractieleden van Ons Water/Waterbreed op de boerderij van onze fractievoorzitter Niels Mureau te Wagenberg. 

12 juli
Vandaag bebig jumpn ik naar de Big Jump (springen voor proper water) op de grens van Nederland en België geweest bij de brug over de Mark bij Meersel-Dreef, georganiseerd door de Natuurvereniging Mark en Leij. De Big Jump is een evenement waarbij over heel Europa mensen in het water springen om aandacht te vragen voor schoner/proper water. Vanuit het AB deden Karin van den Berg en oud AB lid Joop van Riet mee. Mede om deze sportievelingen aan te moedigen waren DB collega Jacques van der Aa en ik aanwezig. Circa 90 personen gingen voor de gelegenheid te water. 

13 juli
PHO’s (portefeuillehouderoverleggen) over de Westelijke Langstraat, de Overdiepse Polder en bijpraten over de projecten in de gemeenten: Goirle, Drimmelen, Geertruidenberg, Tilburg en Waalwijk. Voorbereiden DB vergadering.

14 juli
DB vergadering met o.a. de kadernota, een tweetal kredieten, het ontwerp waterbeheersplan en de begroting 2016 van de gemeenschappelijke regeling muskusrattenbestrijding.

15 juli
Het AB met o.a. de gewijzigde financiering vervanging bedrijfsauto’s wat de nodige discussies opleverde en het eerste uitvoeringskrediet ten behoeve van de verbetering van de regionale keringen met voor mij het leermoment dat bij de bestuurlijke overleggen met de gemeenten in mijn gebied (Waalwijk, Geertruidenberg en Drimmelen) nadrukkelijk de koppelkansen met (gemeentelijke) projecten aan bod dienen te komen.

20 juli
Een werkbezoek gebracht aan de lacune in de dijk bij Terheijden langs de Mark ter hoogte van de timmerfabriek aan de Bredaseweg. Hier werd ik rondgeleid door de eigenaar/directeur en een werkbezoek aan de boerderijen van de familie de Bont in de Overdiepse Polder. Hierbij heb ik, net als bij het gesprek met een boer op 9 juli in de polder, gesproken over hun ervaringen met de realisering van het project. Uiteraard zijn zowel de plussen als de minnen aan bod gekomen. De klachten van beide boeren hebben veel gemeen. Dat vergt dan ook de nodige aandacht. Wat leuk was dat ik een rondleiding kreeg op het bedrijf waarbij het waarom van de keuzen uitgebreid gemotiveerd werd. Uit de rondleiding bleek de trots en de liefde voor het bedrijf, de dieren en de omgeving. Een voorbeeld voor velen lijkt mij de manier waarop in dit bedrijf met de mest wordt omgegaan. De dunne en dikke delen worden gescheiden en de dikke fase in het bedrijf hergebruikt op een wijze die navolging verdient. De bedoeling is om ook de dunne fase verder te bewerken waardoor deze geschikt wordt voor export. Fijn was het aanbod om beschikbaar te zijn voor (internationale) rondleidingen. 

watermolenSoms wordt je als waterschapsbestuurder verrast door een burger die je uitnodigt om een cadeautje in ontvangst te nemen. Hij deed mij een plezier met een zelf gemaakt model van een watermolen. Ik ben dan ook bij de heer van der Graaf op bezoek geweest om de kleurrijke van klei vervaardigde watermolen in ontvangst te nemen. De molen krijgt, in afwachting van een bestemming, een plaatsje in mijn huis.

Louis van der Kallen